Shin Zan Iya Amsa Kiran Iyayena Ina Cikin Sallah?

𝐓𝐀𝐌𝐁𝐀𝐘𝐀❓

Mene ne ingancin maganar da'ake cewa idan kana sallah iyayenka suka kiraka za ka katse sallar ka amsa musu, dai-daine da in kana cikin banɗaki shima ka amsa musu?

𝐀𝐌𝐒𝐀❗️

الحمد لله.

Idan Mutum yana sallar farillah ba zai yanke sallar ba saboda kiran mahaifinsa ko mahaifiyarsa, sai dai zai nusar da wanda yake kiransa cewa ya shagalta da Sallah, ko dai ta hanyar tasbihi, ko daga sautin karatun sallar, da makamantansu.

Yahalatta kuma ya saukaka sallar tasa, idan yagama sallar sai ya Amsa kiran mahaifansa.

Bukhari ya ruwaito hadisi (707) daka Abiy ƙatada Allah yakara masa yarda daka Annabi Sallallahu Alaihi wasallam ya ce: ( Hakika zantashi sallah inasan tsawaita ta, sai naji kukan kananun yara sai na sauƙaƙa sallar, dan tsaoran karna tsanantawa mahaifiyar yaron).

Sauƙaƙa sallah saboda wani dalili da zai shagaltar damai sallah ya halatta, idan sallar nafila ce idan kasan babanka ko babarka ransa ko ranta ba zai ɓaci ba danka karasa sallarka sannan ka Amsa musu, za ka cika sallarka, sannan sai ka Amsa musu bayan kagama.

Amma idan kasan iyayenka ransu zai ɓaci idan ka ce sai ka gama sallah za ka Amsa musu, to sai ka yanke sallar ka Amsa musu, sai ka sake sallah sabuwa. Wannan idan Sallar ta nafilace, ba farillah ba. Babu komai Akanka. w

Bukhari (3436) da Muslim (2550) Sun ruwaito hadisi lafazin na Muslim ne.

Daka Abu huraira Allah yakara masa yarda daka Annabi Sallallahu Alaihi wasallam ya ce:( Juraih yakasance yana bauta agurin ibadarsa, sai mahaifiyarsa tazo ta ce: Yakai juraih nice mahaifiyarka kaimun magana, sai ta tarar da shi yana sallah, sai ya ce: Ya Allah sallata zanci gaba ko mahaifiyata zan Amsawa, sai ya zaɓi cigaba da Sallarsa, saita sake dawowa karo nabiyu ta ce: ya juraih nice mahaifiyarka kaimun magana, sai ya ce: Ya Allah Sallata ko Mahaifiyata, sai ya zaɓi sallarsa saita ce: Ya Allah wannan juraih ɗanane nai masa magana yaki Amsa mun, Ya Allah kada ka kasheshi harsai ka nuna masa jarabawa, Annabi ya ce: datai masa addu'ar ya fitinu dasai ya fitinu arayuwarsa...).

Imamun Nawawi yai Babi ya ce: Babin da zai magana akan gabatar da biyayyar iyaye  akan sallar nafila dawaninta.

Nawawi Allah yajikansa ya ce: " Malamai suka ce: Abunda yake dai-dai ahakkin juraih shi ne ya Amsawa mahaifiyarsa, domin yana cikin Sallar nafilane, cigaba da yin nafilar kuma ba wajibi ba ne, amsawa mahaifiyarsa dayi mata biyayya kuma dole ne, saɓa mata haramun ne kuma zai iya Sauƙaƙa sallar ya Amsa mata, sannan yadawo yaci gaba da Sallar sa...

Duba Fat-hul baary na Hafiz ibnu hajar, da Mausu'ah fiƙhiyyaj (20/342) .

Yazo acikin durrul muktaar - littafin Hanafiyyah (2/54). " idan ɗaya daka cikin mahaifan mutum suka kirashi yana sallar farillah ba zai amsa ba, sai idan agaji suka nema daka gareshi."..

Shaik Usaimeen ya ce: Baza ka amsawa ɗaya daka cikin mahaifanka ba idan suka kiraka kana sallar farillah, koda kuwa zasuyi fushi kaki amsa musu, sai dai idan akwai lalura kamar kaga wani koda ba iyayenkaba zaifada halaka, kamar rijiya ko kogi, ko wuta ko wani hatsari da zai iya faɗawa anan wajibine kayanke sallah kowacce ce danka ceci rayuwarsa.

Sharhin riyazul saliheena shafi na (302).

Dan haka maganar ba haka take sakaka ba, Akwai ban-bancewar magana, idan ta nafilace za ka yanke sallah ka amsawa iyayenka.

Idan tafarillah ce baza ka Yanke ka Amsa musu ba.

Sannan magana abanɗaki malamai sun yi saɓani wasu suka ce makaruhine.

Sahihiyar magana idan uzuri kamar kiran iyaye ko wani uzuri daban za kai magana kana cikin banɗaki.

WALLAHU A'ALAM.

Zauren Fatawoyi Bisa Alkur'ani Da Sunnah. Ku kasance Damu...

ƘARIN BAYANI

HUKUNCIN AMSA KIRAN IYAYE YAYIN DA MUTUM YAKE CIKIN SALLAH

TAMBAYA:

Shin mutum yana iya yanke sallah domin amsa kiran mahaifinsa ko mahaifiyarsa? Shin akwai bambanci tsakanin sallar farilla da ta nafila a wannan yanayi? Kuma shin ya halatta a amsa musu koda mutum yana cikin bandaki?

AMSA:

Malaman Musulunci sun yi dogon bayani akan wannan maudu'i, inda suka rarrabe tsakanin yanayi daban-daban na sallah:

1. Idan Ana Cikin Sallar Farilla (Wajib): Mafi yawan malamai (ciki har da mazhabar Hanafiyya da wasu malaman sauran mazhabobi) sun tafi akan cewa ba ya halatta mutum ya yanke sallar farilla domin amsa kiran iyaye kawai, sai dai idan kiran na neman daukin gaggawa ne (kamar sun fada cikin hadari, wuta, ko wani babban rashin lafiya).

• Abin da za ka yi: Idan suka kira ka kana farilla, za ka iya kara sautin karatunka ko ka yi Tasbihi (Subhanallah) domin su fahimci kana sallah. Idan kuma kiran ba na gaggawa ba ne, sai ka saukaka sallar (ka gajarta ta) domin ka idar ka amsa musu.

2. Idan Ana Cikin Sallar Nafila: Anan ne aka samu karin bayani dangane da hakkin iyaye. Idan mutum yana nafila:

• Idan ya san cewa iyayen ba za su ji haushi ba idan ya karasa sallar, to ya karasa sannan ya amsa.

• Amma idan ya san cewa rashin amsawa zai sanya su fushi ko radadin zuciya, to wajibi ne ya yanke nafilar ya amsa musu. Domin biyayya ga iyaye farilla ce, yayin da ci gaba da nafila (bayan an fara ta) matsayinta bai kai na biyayyar iyaye ba.

3. Magana a Bandaki (Toilet): Asali ne cewa yin magana a bandaki ba tare da wani dalili ba makaruhi ne (abin kyama). To sai dai, idan iyaye suka kira ka kana ciki, ko kuma wani abu na gaggawa ya taso, ya halatta ka amsa musu da dan gajeren bayani (kamar kace: "Ina ciki" ko "Ina zuwa") domin kada hankalinsu ya tashi ko su yi fushi.

HUJJOJI DAGA HADISAN MANZON ALLAH (SAW):

Tarihin Juraij ya kasance babban darasi ga dukkan Musulmi game da fifikon kiran uwa akan sallar nafila:

النَّصُّ النَّبَوِيُّ: عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ، عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: "كَانَ جُرَيْجٌ يَتَعَبَّدُ فِي صَوْمَعَةٍ، فَجَاءَتْ أُمُّهُ... فَقَالَتْ: يَا جُرَيْجُ، أَنَا أُمُّكَ كَلِّمْنِي، فَصَادَفَتْهُ يُصَلِّي، فَقَالَ: اللَّهُمَّ أُمِّي وَصَلَاتِي؟ فَاخْتَارَ صَلَاتَهُ، فَرَجَعَتْ... ثُمَّ أَتَتْهُ الثَّانِيَةَ... فَقَالَ: اللَّهُمَّ أُمِّي وَصَلَاتِي؟ فَاخْتَارَ صَلَاتَهُ، فَقَالَتْ: اللَّهُمَّ إِنَّ هَذَا جُرَيْجٌ وَهُوَ ابْنِي وَإِنِّي كَلَّمْتُهُ فَأَبَى أَنْ يُكَلِّمَنِي، اللَّهُمَّ فَلَا تُمِتْهُ حَتَّى تُرِيَهُ وُجُوهَ الْمُومِسَاتِ." (رواه البخاري ومسلم)

FASSARAR HAUSA: An riwaya daga Abu Hurairah (RA) daga Annabi (SAW) ya ce: "Juraij ya kasance yana bauta a cikin dakin bautarsa, sai mahaifiyarsa ta zo... ta ce: 'Ya Juraij, ni ce mahaifiyarka, yi mini magana.' Ta iske shi yana sallah, sai (a zuciyarsa) ya ce: 'Ya Allah, mahaifiyata ko salla ta?' Sai ya zabi sallar sa. Ta dawo karo na biyu... ya sake zaban sallar sa. Sai ta ce: 'Ya Allah, wannan Juraij dana ne, na yi masa magana ya ki amsa mini. Ya Allah kada ka kashe shi har sai ya ga fuskokin karuwai (ya fada cikin fitina).'"

Sharhi: Malaman hadisi (kamar Imamun Nawawi) sun ce wannan hadisi hujja ce cewa da Juraij ya amsa wa mahaifiyarsa da ya fi masa alheri, domin yana cikin nafila ne. Wannan ya sa addu'ar mahaifiyarsa ta kama shi har sai da Allah ya tseratar da shi daga baya.

RA'AYIN MALAMAI (FIQHU):

Maganar Imamun Nawawi (RA):

"Malamai sun ce: Abin da yake daidai a hakkin Juraij shi ne ya amsa wa mahaifiyarsa, domin ci gaba da nafila ba wajibi ba ne, amma biyayya ga mahaifiya wajibi ne, kuma saba mata haramun ne."

Maganar Sheikh Ibn Uthaymeen (RA): Sheikh ya bayyana cewa a sallar farilla ba a amsawa, sai dai idan akwai hadari ga rayuwa. Idan mutum ya ga makaho zai fada rijiya, ko ya ga wuta za ta ci wani, wajibi ne ya yanke salla (ko ta farilla ce) domin ya ceci rai.

Kammalawa:

1. Sallar Farilla: Kada ka yanke, amma saukaka ta ka idar da wuri ka amsa.

2.  Sallar Nafila: Idan iyayenka suna da saurin fushi ko kiran na da mahimmanci, yanke sallar ka amsa musu, sannan ka sake ta.

3. A Bandaki: Amsa kiran iyaye ya halatta idan akwai bukatar hakan don kada su damu, koda kuwa kana cikin bandaki.

WALLAHU A'ALAM

ﺳُﺒﺤَﺎﻧَﻚَ ﺍﻟﻠَّﻬُﻢَّ ﻭَﺑِﺤَﻤْﺪِﻙَ ﺃﺷْﻬَﺪُ ﺃﻥ ﻟَﺎ ﺇِﻟَﻪَ ﺇِﻻَّ ﺃﻧْﺖَ ﺃﺳْﺘَﻐْﻔِﺮُﻙَ ﻭﺃَﺗُﻮﺏُ ﺇِﻟَﻴْﻚ

WALLAHU A'ALAM.

https://t.me/TambayaDaAnsa

𝐖𝐇𝐀𝐓𝐒𝐀𝐏𝐏👇

https://whatsapp.com/channel/0029VaA8YpB42DcZdoRuCj3G

𝐅𝐀𝐂𝐄𝐁𝐎𝐎𝐊👇

Https://www.facebook.com/groups/336629807654177

**************************

Wannan ɗaya ne daga cikin fatahowin Musulunci da aka gina su kan Ƙur’ani da Hadisan Manzon Allah (SAW) waɗanda ake samu a shafukan Tambayoyi da Amsoshi na Sheik Malam Khamis Yusuf a Facebook, Telegram, da WhatsApp. Za ku iya bibiyar shafukansa domin karanta ƙarin fatawowi.