Ticker

6/recent/ticker-posts

Danmadamin Sakkwato, Alhaji, Barista Hwanarabul Usman Usman Kure Bungudu

"Ya ci maza jikan mashasha,

 Gogarma raba kaya

 Shehu na Sarkin Rwahi na malan Atto".

Wannan amshin wata waƙa ce da Makaɗa Sa'idu Faru (1916-1987) ya rarewa marigayi maigirma Ɗanmadamin Sakkwato, Alhaji, Barista Hwanarabul Usman Usman Kure Bunguɗu da aka fi sani da Alh. Usman Ɗangwaggo Bunguɗu (1928-2008).

A sharhin mu na yau zamu duba alaƙar marigayi Alhaji Usman Ɗangwaggo Bunguɗu da Sarkin Rwahi /Sarkin Rafi da kuma malan Atto/Malam Attahiru ne da yake danganta shi dasu a cikin wannan waƙa "Shehu na Sarkin Rwahi na malan Atto".

Duk da yake bamu samu tabbataciyar magana ba akan kowane Sarkin Rafi ba ne a lokacin da aka yi wannan waƙar a cikin 1970s amma mun haƙiƙance cewa laƙabin sarautar Sarkin Rafi a gundumar Bunguɗu (a lokacin da aka yi waƙar) wato masarautar Bunguɗu ta yau dake Jihar Zamfara har ya zuwa yau a garin da ake kira "Kwaikwai" ne ake yin ta.

Malam Abdulƙadir ɗan Sarkin Fulanin Bunguɗu na 4 wato Muhammadu Lawali ɗan Sarkin Fulanin Bunguɗu na 2 wato Ibrahim I(Maigari) ɗan Sarkin Fulanin Bunguɗu na farko wato Muhammadu Zundumi ne ya haifi Sarkin Rafin Kwaikwai na farko da ake kira Sarkin Rafi Huta. Ya zuwa yau zuriyarsa ne(shi Huta) ke sarautar wannan gari da ya zama hedikwatar gundumar Kwaikwai da wannan laƙabi na Sarkin Rafi.

Maigirma Usman Ɗangwaggo Bunguɗu ɗan Sarkin Fulanin Bunguɗu na 10 ne wato Sarki Usman Kure da yayi sarauta daga shekarar 1932 zuwa 1944 shi kuma ɗan Sarkin Fulani na 6 ne wato Sarki Ibrahim II da yayi mulki daga 1891-1913, shi kuma ɗan Sarkin Fulani na 4 ne wato Muhammadu Lawali da ya yi sarauta daga 1841- 1879, shi kuma ɗan Sarkin Fulani na 2 ne, Ibrahim I(Maigari) da ya yi mulki daga 1785-1825 shi kuma ɗan Sarkin Fulanin Bunguɗu na farko ne wato Muhammadu Zundumi wanda ya yi sarauta daga shekarar 1740 zuwa 1785.

Kenan da Sarkin Rafin Kwaikwai wanda Makaɗa Sa'idu Faru ya danganta da shi Ɗanmadamin Sakkwato Alhaji Usman Ɗangwaggo Bunguɗu duka daga gidan Sarkin Fulanin Bunguɗu na 4 wato Muhammadu Lawali ɗan Ibrahim I(Maigari) ɗan Muhammadu Zundumi suka fito. Ashe kiran sa da "Na Sarkin Rwahi/Sarkin Rafi" babu za'ida.

To shi Malam Atto fa? Ta ina Usman Ɗangwaggo Bunguɗu ya zama nashi?

Malam Attahiru ko Malam Atto kamar yadda aka fi sanin sa ɗan Sarkin Fulanin Bunguɗu na 7 ne wato Sarkin Fulani Mahe wanda ya yi sarauta daga 1913-125, shi kuma ɗan Sarkin Fulani na 6 ne wato Sarki Ibrahim II da ya yi mulki daga 1891 - 1913, shi kuma ɗan Sarkin Fulani na 4 ne wato Sarki Muhammadu Lawali da ya yi sarauta daga 1841-1879, shi kuma ɗan Sarkin Fulani na 2 ne, wato Sarki Ibrahim I(Maigari) da ya yi mulki daga 1785-1825, shi kuma ɗan Sarkin Fulani na farko ne wato Sarki Muhammadu Zundumi wanda ya yi sarauta daga shekarar 1740 zuwa 1785.

Kenan shi ma Malan Attahiru /Malam Atto tsatson Sarkin Fulani na 4 ne wato Sarki Muhammadu Lawali ɗan Sarki Ibrahim I(Maigari) ɗan Sarki Muhammadu Zundumi kamar yadda Sarkin Rafin Kwaikwai da Ɗanmadamin Sakkwato Usman Ɗangwaggo Bunguɗu suke.

Da wannan muna iya cewa dangata waɗannan mashahuran mutane da marigayi maigirma Ɗanmadamin Sakkwato, Alhaji Usman Ɗangwaggo Bunguɗu da Makaɗa Sa'idu Faru ya yi a cikin wannan waƙa "Shehu na Sarkin Rwahi na Malan Atto" daidai ne saboda yan uwa ne na jini.

Abin lura anan shi ne shi Malan Atto/Malam Attahiru ɗan Sarki Mahe ɗan Sarki Ibrahim II ɗan Muhammadu Lawali ɗan Ibrahim I(Maigari) ɗan Muhammadu Zundumi wanda ya taɓa zama wakili a majalisar wakilai ta Tarayyar Nijeriya a Jamhuriya ta farko (1960s) shi ne mahaifin mai martaba Sarkin Fulanin Bunguɗu na yanzu wanda kuma shi ne Sarki na 14 a wannan masarauta mai daraja ta ɗaya, Alhaji Hassan Attahiru MFR. Allah SWT ya ƙarawa mai martaba Sarki lafiya da nisan kwana mai albarka ya jiƙan dukan magabatanmu ya sa mu wanye lafiya mu cika da kyau da imani Alfarmar Sahibul Qiblataini Rasulallahi Sallallahu Alaihim Wasallam, amin ya rabbal alamin.

A wannan hoto marigayi Malam Attahiru /Malam Atto Bunguɗu ne.

Daga Taskar:

Hon. Ibrahim Muhammad (Ɗanmadamin Birnin Magaji) Jihar Zamfara, Nijeriya.

01/08 /2026.

Danmadamin Sakkwato, Alhaji, Barista Hwanarabul Usman Usman Kure Bungudu

Post a Comment

0 Comments