Daga
Shafa'atu Salihu Labbo
Abu-Ubaida Sani
Bayan misalan kare-karen magana da suka yi tsokaci game da mata da maza a keɓance, akwai kuma waɗanda suke gwama maza da matan domin yin batu a kansu a lokaci ɗaya. Sukan nuna alaƙarsu ga juna ko gurbinsu a rayuwar juna ko kuma yadda zamantakewarsu take kasancewa. A ƙasa an kawo misalan waɗannan:
1. Juriya namiji ce, raki ko mace
Wannan karin magana, tana nuna bambancin halitta tsakanin namiji da mace
wadda ke nuna ƙarfin halitta da ɗabi’a ta namiji da kuma raunin halitta da ɗabi’a ta mace. Ana amfani da wannan karin
magana a lokacin da mutum ya rena wani a wajen daidaita su ta fuskar ƙwazo
da juriya. Sai a nuna ɗayan a
ce masa " mace", don raunin sa. Wannan karin magana tana fito da
rauni da rashin juriyar mace da saurin yin raki a duk lokacin da ta ji wuya.
Haka kuma, ana ƙara tabbatar da cewa halittar mace ba ta kai
namiji wurin ƙwazo da juriya ba a rayuwar Hausawa.
2. Namiji dutsi, mace sakaina
Wannan karin magana tana nuna ƙarfi da jaruntaka ta namiji da kuma rauni da ƙarancin
jaruntaka ta mace, inda aka kwatanta namiji kai tsaye da dutsi, ita kuwa mace
aka kwatanta ta kai tsaye da sakaina (ƙwarya). Shi ma wannan kusan duk ana amfani
da su a wuri ɗaya da
ta farkon.
3. Namiji tabarmar ƙashi, inji wadda
mijinta ya ɓata wa rai
Duk tabarmar da aka saƙa ta da ƙashi ba za ta yi daɗin zama ba, balle daɗin kwanciya, da sauran mu’amalolin rayuwa
da hutawa. Mata su ke amfani da wannan karin magana idan suka fuskanci mummunar
zamantakewa daga mazansu, domin su rage raɗaɗin ɗacin
mu’amalar rayuwa da suke ji, su kuma mayar da martani a lokacin ɓacin rai.
4. Matar mutum kabarinsa
Wannan karin magana tana nuna cewa duk matar da aka ƙaddara namiji ya aura,
to duk yadda aka kaɗa aka
raya sai ya aure ta. Ana kwatanta mace da kabari kai tsaye domin bayyana cewa
duk inda kabarin mutum yake a ciki ake rufe sa bayan mutuwarsa, haka nan wani
mutum ba zai auri matar wani mutum ba sai dai tasa. Ana amfani da shi a cikin
zance, idan ana son a nuna cewar abin da yake rabonka ne bai wuce ka.
5. Darajar mace – miji
Wannan karin maganar tana nuna muhimmancin aure ga mata, haka kuma kome
matsayin mace, abin da yake zama ƙololuwar darajarta da mutuncinta, shi ne mijinta.
A wurin Hausawa, macen da ta kai munzalin aure ba ta yi ba, ko mijinta ya mutu
ba ta sake wani aure ba, ko aurenta ya mutu ta daɗe ba ta yi wani aure ba, darajarta ba
daidai ta ke da ta matan da suke da aure ba.
6. Mace darajar namiji ce
Ita ma wannan karin maganar kamar dai wadda ta gabata ce, tana nuna cewa
kome matsayin namiji, abin da yake zama ƙololuwar darajarsa da mutuncinsa ya
kasance yana da mata.
Ana amfani da wannan karin magana da wanda ya gabace shi, a nuna cewa, wani
abu ba zai kammala ba, sai da wani abu.
7. Kan mace na miji ne
Wannan karin magana tana nuna babban matsayin miji a wajen matarsa ta
hanyar bayyana cewa mafi ƙololuwar abin da mace take tinƙaho da
shi to mallakar mijinta ne. Gaɓa
mafificiyar darajja a sassan jikin ɗan'adam shi, ne kai, wanda duk ya mallaki kan
mutum, to ya mallake sa gaba ɗaya. A
nan abin da ake nufi da kai shi ne, duk abin da mace ta mallaka ko take taƙama da shi ko take
alfahari da shi mallakar mijinta ne, domin da kai da kaya duk mallakar wuya ne
inji Hausawa.
Ana amfani da shi ne, don nuna karfin ikon maza a kan matansu.
8. Maganin mace, mijinta
Wannan karin magana tana nuna irin yadda miji yake da ƙarfin ikon sarrafa
rayuwar mace da kuma saita lamuranta tare da kawar da damuwarta. An kwatanta
miji kai tsaye da magani ga matarsa, saboda matsayinsa a mahangar al’ada na magance matsalolinta da samar da
natsuwa da kwanciyar hankali ga rayuwar ta. Ana amfani da shi wajen nuna wani
abu, wanda yake kwantar da wani abu ko kawar da matsalar da ta same shi ko ya
samar.
9. Maza ba mata ba
Wannan karin magana tana nuna cewa maza sun bambanta da mata ta fuskar
halittarsu da ɗabi’unsu
da wasu halayensu. Don haka abubuwa da dama waɗanda maza suke gudanarwa a zamantakewa,
mata ba za su iya yi ba. Haka kuma, akan samu bambancin fahimta da ra’ayoyi
tsakanin mata da maza saboda tsarin halittarsu.
Manazarta
Labbo, S.S. & Sani, A-U. (2025). Aure a ƙunshiyar karin magana. Amsoshi Academic Publishers. ISBN: 978-1-257-07209-5. DOI: https://doi.org/10.5281/zenodo.19513449
0 Comments
ENGLISH: You are warmly invited to share your comments or ask questions regarding this post or related topics of interest. Your feedback serves as evidence of your appreciation for our hard work and ongoing efforts to sustain this extensive and informative blog. We value your input and engagement.
HAUSA: Kuna iya rubuto mana tsokaci ko tambayoyi a ƙasa. Tsokacinku game da abubuwan da muke ɗorawa shi zai tabbatar mana cewa mutane suna amfana da wannan ƙoƙari da muke yi na tattaro muku ɗimbin ilimummuka a wannan kafar intanet.