Idan Kika Sake Ba Yaron Nan Abinci, To A Bakin Aurenki

𝐓𝐀𝐌𝐁𝐀𝐘𝐀❓

Assalaamu Alaikum Wa Rahmatul Laah. Yaro ne ya yi laifi sai ubansa ya doke shi sai shi kuma ya kai ƙarar uban, aka kawo masa sammaci daga kotu. Sai ya komo gida yana kuka, ya ce wa matarsa (uwar yaron): Idan ta sake ba yaron nan abinci, to a bakin aurenta igiya uku! Kuma sai da ya maimaita mata har sau uku! Sai kuwa ta daina. Daga baya sai kakar yaron (mahaifiyar mijin) ta ce, ta cigaba da ba yaron abinci. Sai ita kuwa ta ba shi. Tambaya: Wai ina matsayin aurenta?

𝐀𝐌𝐒𝐀❗️

Wa Alaikumus Salaam Wa Rahmatul Laahi Wa Barakaatuh.

Daga cikin nau’ukan sakin aure ta fuskar lafazin aukar da shi akwai zartacce (munjiz), akwai kuma ratayayye (mu’allaq).

Zartaccen saki shi ne wanda mai faɗin sa ya yi aniyar aukar da shi a daidai lokacin da ya faɗe shi, kamar wanda ya ce wa matarsa: ‘Ke sakakkiya ce.’ Ko ya ce mata: ‘Na sake ki.’ Hukuncin wannan shi ne aukuwar sakin a daidai lokacin da ya aukar da shi.

Ratayayyen saki kuwa shi ne wanda mai fadin sa ya rataya sakin ga aukuwar wani abu, kamar wanda ya ce: ‘Idan na shiga gida, ko idan kika shiga gidan su wance to ke sakakkiya ce.’

Irin wannan sakin malamai sun kasa shi gida biyu:

1. Idan tun daga zuciyarsa nufin sakin ya yi a lokacin aukuwar abin da ya rataya sakin a kansa, to sakin ya auku!

2. Idan kuma ba nufinsa aukar da sakin ba ne, shi dai kawai razanar da matar yake son yi, ko yana son ya ɗora kansa ko ita kanta a kan aikata wani abu, ko kuma ya hana kansa ko ita aikata wani abu, to a nan malamai ba su zartar da sakinsa ba. Sai dai kaffarar rantsuwa ce kawai ta hau kansa. (Tamaamul Minnah: 3/156)

Don haka, abin da ya rage sai an ji daga wannan mutumin wanda matsalar da ke tsakaninsa da ɗansa ta janyo furta waccan kalmar ga matarsa: Mecece manufarsa?

Allaah ya kiyaye.

WALLAHU A'ALAM

Sheikh Muhammad Abdullaah Assalafiy

Zauren Fatawowi Bisa Alkur'ani Da Sunnah. Ku kasance Damu...

ƘARIN BAYANI

Tambaya

Assalamu alaikum wa rahmatullahi wa barakatuhu. Wani mutum ya yi fushi da ɗansa, har ya doke shi, sai yaron ya kai ƙara zuwa kotu. Bayan haka, mahaifin ya dawo gida cikin fushi da damuwa, sai ya ce wa matarsa (uwar yaron): “Idan kika sake ba wannan yaron abinci, to kina a bakin aurenki igiya uku!” kuma ya maimaita wannan magana har sau uku. Matar ta daina ba shi abinci, amma daga baya kakar yaron (mahaifiyar mijin) ta umurce ta da ta ci gaba da ba shi, sai ta ba shi. Mene ne hukuncin wannan magana? Shin sakin aure ya auku ne?

Amsa

Wa alaikumussalam wa rahmatullahi wa barakatuhu.

Wannan lamari yana da matuƙar muhimmanci, domin ya haɗa tsakanin lafazin saki mai sharadi, da kuma fushi da sakaci wajen amfani da kalmomin saki, wanda Shari’a ta yi gargaɗi sosai a kansa. Haka kuma yana taɓo hakkin iyali da kulawa da yara, wanda shi ma wani babban nauyi ne a Musulunci.

Na farko: Nau’in lafazin da aka yi (ṭalāq mu‘allaq)

Maganar da mijin ya yi:

“Idan kika sake ba yaron nan abinci, to kina a bakin aurenki igiya uku.”

Wannan lafazi yana cikin abin da malamai ke kira sakin aure mai rataya da sharadi (ṭalāq mu‘allaq), wato ya jingina aukuwar saki ga aikata wani abu a nan gaba.

Na biyu: Shin maimaita “igiya uku” yana nufin saki uku ne?

Furucin “igiya uku” yana nuna ƙarfafa magana da tsananta ta, amma hukuncinsa yana komawa ga niyya:

• Idan ya yi nufin saki uku kai tsaye idan sharadin ya faru, to malamai da yawa sun ce zai iya zama saki uku.

• Amma idan ya faɗi hakan ne kawai domin tsoratarwa da tsanani, ba tare da nufin raba aure ba, to ba za a ɗauke shi saki uku ba.

Dalili shi ne hadisin Annabi ﷺ:

«إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ»

(متفق عليه)

Hausa:

“Lalle ne ayyuka suna ne da niyya.”

Na uku: Shin sakin ya auku bayan matar ta ba yaron abinci?

Amsar wannan tana dogara ne da niyyar mijin a lokacin da ya furta wannan magana:

1. Idan ya yi niyyar saki da gaske

Idan ya yi nufin cewa:

“Da zarar ta ba shi abinci, to saki ya tabbata”

to a wannan hali, idan matar ta ba yaron abinci, saki ya auku kamar yadda ya shar’anta.

2. Idan nufinsa tsoratarwa ne kawai

Amma idan ya yi wannan magana ne:

• domin tsoratar da ita

• ko hana ta yin abin

• ba tare da nufin saki na gaske ba

to a wannan hali:

• ba a ɗauki saki ya auku ba

• sai dai ya zama kamar rantsuwa (yamin)

• kuma idan aka karya, kaffarar rantsuwa ce za ta hau kansa

Dalili kuwa shi ne abin da malamai suka fahimta daga nassoshi da kuma ka’idojin Shari’a.

Na huɗu: Hakkin yaro da laifin hana shi abinci

Ya kamata a fahimci cewa hana yaro abinci ba tare da wani uzuri na Shari’a ba laifi ne mai girma. Allah Maɗaukakin Sarki ya ce:

﴿وَلَا تَقْتُلُوا أَوْلَادَكُمْ خَشْيَةَ إِمْلَاقٍ﴾ (الإسراء: 31)

Hausa:

“Kada ku kashe ’ya’yanku saboda tsoron talauci.”

Ko da yake wannan aya ta zo ne a kan kashe yara, amma malamai sun ce tana nuna haramcin cutar da su ko tauye musu haƙƙinsu, ciki har da abinci da kulawa.

Haka kuma Annabi ﷺ ya ce:

«كُلُّكُمْ رَاعٍ وَكُلُّكُمْ مَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ»

(متفق عليه)

Hausa:

“Kowannenku makiyayi ne, kuma kowannenku za a tambaye shi game da abin da aka ba shi kulawa.”

Wannan yana nuna cewa uba yana da alhakin ciyar da ɗansa, ba hana shi ba.

Na biyar: Shin umarnin kaka yana canza hukunci?

Umarnin kaka (mahaifiyar mijin) ba ya canza hukuncin saki kai tsaye, domin:

• saki yana da alaƙa da lafazin mijin ne

• ba da umarnin wani ba zai hana aukuwar saki ba idan sharadin ya cika

Amma yana iya zama hujja cewa:

• matar tana cikin wani hali na tilas ko biyayya ga babba

• wanda zai ƙara nuna cewa ba ta yi hakan da ganganci ba

Na shida: Gargadi kan wasa da lafazin saki

Annabi ﷺ ya yi gargaɗi mai tsanani game da wasa da abubuwa kamar aure da saki:

«ثَلَاثٌ جِدُّهُنَّ جِدٌّ، وَهَزْلُهُنَّ جِدٌّ: النِّكَاحُ، وَالطَّلَاقُ، وَالرَّجْعَةُ»

(رواه أبو داود والترمذي)

Hausa:

“Akwai abubuwa uku da da gaske ne ko da an yi su da wasa: aure, saki, da dawo da mace.”

Saboda haka, bai kamata mutum ya riƙa amfani da kalmar saki a cikin fushi ko tsoratarwa ba.

Abin da ya kamata su yi yanzu

Saboda wannan batu yana da rikitarwa kuma yana buƙatar tantance niyya, ya zama wajibi:

1. A tambayi mijin:

* Shin ya yi nufin saki ne da gaske?

* Ko tsoratarwa kawai ya yi?

2. Su garzaya zuwa:

* wani malami mai ilimi

* ko kotun Musulunci

domin a yi cikakken bincike kafin a yanke hukunci.

Kammalawa

A taƙaice:

• Wannan lafazi yana cikin sakin aure mai sharadi

• Hukuncinsa yana komawa ga niyyar mijin

• Idan ya yi niyyar saki, to yana iya aukawa idan sharadin ya cika

• Idan tsoratarwa ce kawai, to kaffarar rantsuwa ce za ta hau kansa

• Haka kuma, hana yaro abinci laifi ne a Musulunci

Muna roƙon Allah Ya tsare iyalan musulmi, Ya hana mu wasa da lafazin saki, Ya kuma ba mu hikima da haƙuri wajen tafiyar da al’amuranmu.

Wallahu A’alam.

𝐖𝐇𝐀𝐓𝐒𝐀𝐏𝐏👇

https://chat.whatsapp.com/IqsWWSpUkwk6b8hWJ6vXOO

𝐓𝐄𝐋𝐄𝐆𝐑𝐀𝐌👇

https://t.me/TambayoyiDaAmsoshi

𝐅𝐀𝐂𝐄𝐁𝐎𝐎𝐊👇

Https://www.facebook.com/groups/336629807654177