Na Yi Alkawari Zan Aure Ta, Sai Iyayena Suka Zaba Mini Wata, Mene Ne Mafita?

Na Yi Alkawari Zan Aure Ta, Sai Iyayena Suka Zaba Mini Wata, Mene Ne Mafita?

𝐓𝐀𝐌𝐁𝐀𝐘𝐀❓

Assalamu alaikum. Dafatan Allah ya yi mawa wannan group albarka tare da karin ilmi ga malamin mu. Tambayata itace meye hukunchin mutumin da yake soyayya da wata mace bayan ya mata alkawarin aure kuma sai iyayensa suka zabar masa wata macen daban don ya aure ta?

𝐀𝐌𝐒𝐀❗️

Wa alaikumasalam warahmatullahi wabarakatuh.

 Alhamdulillahi rabbil alamin wassalatu wassalamu ala rasulillah.

Da farko dai kulla alaƙa ta soyayya da wata mace  irin wanda akeyi a wannan lokaci  bai halatta ba ko da kuwa da niyyar aure ne, dalilan kuwa sune;  Hakan yana haifar da kalamai masu mattuƙar gaggauta faruwar ɓarna ta hanyan magana ta waya, chatting, sakon katta kwana sms, kallo, taɓa jikin juna wasu lokuta har da zina ko kuma mafi karanchi yaudaran juna.

Wannan bai hallata bah idan mutum ya yi haka batare da neman iznin auren ta ba, yin  hakan wata irin salo ce ta yaudaran abokin alaƙa.

Idan muka ɗauka bisa ga kaddarawa shi wannan saurayi ya barta neh saboda yin biyayya ga iyayensa to mai yasa ya yi mata alkawarin aure tunda ya san cewa ba shi yake da cikakken iko da kansa ba game da al'amarin samar ma da kansa  matar da zai aura?

Hukunchi wannan mutumin hakika ya faɗa cikin kananan alamu na munafinci, saboda ya nuna dabi'a irin ta ƙarya, karya alkawari, tare da yaudara, waɗannan duka kananan alamune na munafinci kamar yadda yazo a cikin hadisin manzon Allah ﷺ: An karbo daga abu hurairah " manzon Allah tsira da aminchin Allah su tabbata a gareshi yace ayoyin munafiki guda uku neh idan zaiyi magana zaiyi karya, idan ya yi alkawari sai ya karya, idan aka yarda da shi sai ya ci amana"

A karshe yakamata ya ma iyayensa bayani a buɗe cewan ya yi wa wata macen alkawarin aure, idan sun amince Alhamdulillahi, idan kuma basu amince ba sai ya auresu duka biyu. Idan ko bahaka ba Allah mai girma da daukaka zai iya yimasa hukunci ta hanya da bai taɓa zato ba.

Allah shine mafi sani.

Amsawa

Malam Aliyu Masanawa

Zauren Fatawowi Bisa Alkur'ani Da Sunnah. Ku kasance Damu...

ƘARIN BAYANI

Tambaya (Question)

Assalamu alaikum. Da fatan Allah Ya yi wa wannan group albarka tare da ƙarin ilmi ga malamin mu. Tambayata ita ce: mene ne hukuncin mutumin da yake soyayya da wata mace, kuma ya yi mata alkawarin aure, sai kuma iyayensa suka zaba masa wata macen daban domin ya aure ta? Mene ne mafita a cikin shari’a?

Amsa (Answer)

Wa Alaikumus Salam Warahmatullahi Wabarakatuh.

Alhamdu lillahi rabbil ‘alamin, was-salatu was-salamu ‘ala ashrafil anbiya’i wal mursalin, Muhammadin wa ‘ala alihi wa sahbihi ajma‘in. Godiya ta tabbata ga Allah, Ubangijin talikai, kuma salati da aminci su tabbata ga mafi darajar annabawa da manzanni, Muhammadu, da iyalansa da sahabbansa baki ɗaya.

Tambayar da kuka gabatar tana daga cikin muhimman batutuwan da suka shafi zamantakewar musulmi a wannan zamani, inda soyayya da alkawuran aure kafin saduwar aure suka zama ruwan dare, sannan kuma tasirin iyaye a zabin abokin rayuwa ya kasance mai karfi. Wannan mas’ala ta haɗu da abubuwa da dama na shari’a: hukuncin soyayya kafin aure, wajibcin cika alkawari, hakkin iyaye a zabin aure, da kuma hanyoyin fita daga wannan rikici cikin yardar Allah.

Haƙiƙanin Soyayya Kafin Aure a Shari’ar Musulunci

Dole ne mu fara da fayyace cewa irin soyayyar da ake yi a wannan zamani—wadda ta ƙunshi kallo, magana ta waya, chatting, aika sakonni, ganawa, da mu’amala tsakanin mace da namiji ba tare da wani maharamci ba—ba ta halatta ba a cikin Musulunci, ko da kuwa ana da niyyar aure. Wannan ba wai ana nufin soyayyar da ke tsakanin zukata ba ce, domin soyayya a zuciya ba laifi ne ba, amma abin da ya haramta shi ne yin watsi da iyakokin Allah wajen nuna wannan soyayya.

Manzon Allah (Sallallahu Alaihi Wasallam) ya yi gargadi game da kusanci da fitina, kuma ya ce:

الْحَدِيثُ: «مَا تَرَكْتُ بَعْدِي فِتْنَةً أَضَرَّ عَلَى الرِّجَالِ مِنَ النِّسَاءِ»

Fassarar Hausa: “Ban bar wata fitina da ta fi cutar da maza ba bayana kamar mata.” (Sahih al-Bukhari, 5096; Sahih Muslim, 2740)

Duk wata alaƙa da ke faruwa tsakanin namiji da mace ba tare da kasancewar maharamci ba tana buɗe kofa ga wasu abubuwa da suka haramta, kamar kallon abin da bai halatta ba, magana mai ratsa zuciya da ke tada sha’awa, taɓa juna, da kuma mafi munin wannan duka—zina. Allah (Subhanahu Wa Ta’ala) ya umarce mu da mu kusanci hanyoyin da ke kaiwa ga zina, ba kawai zina kanta ba:

الآيَةُ: ﴿وَلَا تَقْرَبُوا الزِّنَا ۖ إِنَّهُ كَانَ فَاحِشَةً وَسَاءَ سَبِيلًا﴾

Fassarar Hausa: “Kuma kada ku kusanci zina. Lalle ita (zina) ta kasance abin banƙyama kuma ta mũnana a matsayin hanya.” (Surat Al-Isra’, 17:32)

Saboda haka, duk wanda ya tsinci kansa a cikin irin wannan alaƙa, ya kamata ya yi sauri ya tuba zuwa ga Allah, ya rabu da wannan hanyar da ba ta dace ba, kuma idan yana da sha’awar auren waccan matar, to ya kamata ya je ga iyayensa a fili ya bayyana aniyarsa, ya nemi aure ta hanyar da ta dace ta shari’a, ba ta hanyar soyayyar sirri ba.

Matsayin Alkawari (Wa‘d) a Musulunci

Alkawari a Musulunci abu ne mai girma. Allah (Subhanahu Wa Ta’ala) Ya umarce mu da mu cika alkawura, kuma Ya sanya cika alkawari daga cikin sifofin muminai:

الآيَةُ: ﴿وَالَّذِينَ هُمْ لِأَمَانَاتِهِمْ وَعَهْدِهِمْ رَاعُونَ﴾

Fassarar Hausa: “Kuma waɗanda suke ga amãnõninsu da alkawarinsu mãsu kiyayẽwa ne.” (Surat Al-Mu’minun, 23:8)

Karya alkawari kuma yana daga cikin manyan zunubai, kuma Manzon Allah (Sallallahu Alaihi Wasallam) ya yi gargadi game da shi. Abu Hurairah (Radhiyallahu Anhu) ya ruwaito cewa Manzon Allah (Sallallahu Alaihi Wasallam) ya ce:

الْحَدِيثُ: «آيَةُ الْمُنَافِقِ ثَلَاثٌ: إِذَا حَدَّثَ كَذَبَ، وَإِذَا وَعَدَ أَخْلَفَ، وَإِذَا اؤْتُمِنَ خَانَ»

Fassarar Hausa: “Alamun munafiki guda uku ne: idan ya yi magana ya yi ƙarya, idan ya yi alkawari ya sāka, kuma idan aka amince shi ya ci amana.” (Sahih al-Bukhari, 33; Sahih Muslim, 59)

Duk da haka, akwai bambanci tsakanin “alkawari” (wa‘d) da “ƙulla yarjejeniya” (‘aqd) a cikin shari’a. Alkawarin aure kafin a daura auren ba shi da matsayin daurin aure da aka kulla a shari’a. Wato, ba ya zama wajibi kamar yadda auren zai zama wajibi. Amma duk da haka, karya alkawari—musamman idan ya jawo wa wani lahani ko cutarwa—zunubi ne, kuma yana ɗaya daga cikin alamun munafunci kamar yadda hadisin ya nuna.

Saboda haka, saurayin da ya yi wa wata mace alkawarin aure, sannan ya sāka masa ba tare da wani dalili na shari’a ba, ya shiga cikin wannan gargadin, kuma ya kamata ya nemi gafarar Allah da kuma neman gafarar waccan matar idan ya jawo mata lahani.

Hakkin Iyaye a Zabin Aure

A Musulunci, iyaye suna da matsayi mai girma, kuma musamman uba yana da hakkin yi wa ’yarsa nasiha da jagora a cikin zabin mijinta. Ga namiji kuma, iyayensa suna da hakkin ba da shawara da jagora, amma ba su da ikon tilasta masa auren wadda baya so, muddin waccan matar da yake so ta kasance mai addini da halin kirki.

Manzon Allah (Sallallahu Alaihi Wasallam) ya ce:

الْحَدِيثُ: «إِذَا جَاءَكُمْ مَنْ تَرْضَوْنَ دِينَهُ وَخُلُقَهُ فَزَوِّجُوهُ، إِلَّا تَفْعَلُوا تَكُنْ فِتْنَةٌ فِي الْأَرْضِ وَفَسَادٌ عَرِيضٌ»

Fassarar Hausa: “Idan wanda kuka yarda da addininsa da halayensa ya zo muku (neman aure), to ku aurar da shi (’yarku). Idan ba ku yi ba, to fitina za ta faru a cikin ƙasa da ɓarna mai yawa.” (Sunan At-Tirmidhi, 1084; Ibn Majah, 1967; Al-Albani ya inganta shi)

Wannan hadisi ya nuna cewa abin da ake dubawa a zabin abokin aure shi ne addini da halin kirki. Idan saurayin yana da addini da halin kirki, to bai kamata a hana shi ba. Idan iyayensa sun zaba masa wata macen daban, yana da hakkin ya bayyana musu cewa yana son wata kuma yana da dalilai masu kyau.

A lokaci guda kuma, namiji yana da hakkin ya zaɓi matar da zai aura, kamar yadda Allah Ya faɗa:

الآيَةُ: ﴿فَانكِحُوا مَا طَابَ لَكُم مِّنَ النِّسَاءِ مَثْنَىٰ وَثُلَاثَ وَرُبَاعَ﴾

Fassarar Hausa: “Ku auri abin da ya ji daɗi gare ku daga mata, biyu-biyu, uku-uku, huɗu-huɗu.” (Surat An-Nisa’, 4:3)

Wannan aya tana ba wa namiji ikon zaɓi abin da ya ji daɗi a cikin mata, ba wai a tilasta masa ya auri wanda baya so ba.

Mafita a Shari’a

Bayan fayyace waɗannan ka’idoji, zamu iya gabatar da mafita ga wannan matsalar a matakai:

Mataki Na Farko: Tuba da Gyara

Saurayin da ya shiga wannan alaƙar soyayya ta haram, dole ne ya fara da tuba ga Allah (Subhanahu Wa Ta’ala). Ya kamata ya rabu da duk wani abu da ke cikin wannan alaƙar da bai dace ba, ya tsarkake zuciyarsa, kuma ya kuduri aniyar bin hanyar da Allah Ya yarda da ita. Allah Yana son masu tuba, kuma Ya yi alkawarin gafartawa:

الآيَةُ: ﴿قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذِينَ أَسْرَفُوا عَلَى أَنفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِن رَّحْمَةِ اللَّهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَمِيعًا﴾

Fassarar Hausa: “Ka ce: ‘Ya ku bayĩNa waɗanda suka yi ɓarna a kan rãyukansu! Kada ku yanke tsammãni daga rahamar Allah. Lalle Allah na gãfarta zunubai duka.” (Surat Az-Zumar, 39:53)

Mataki Na Biyu: Bayyana Gaskiya ga Iyaye

Daga nan, saurayin ya kamata ya zauna da iyayensa a fili, ya faɗa musu gaskiya game da abin da ya faru—cewa ya yi wa wata mace alkawarin aure, kuma yana son ya cika wannan alkawari. Ya kamata ya bayyana musu dalilan da suka sa ya zabi waccan matar, musamman idan tana da addini da halin kirki.

Wannan na iya zama abu mai wahala, amma gaskiya ita ce mafita. Manzon Allah (Sallallahu Alaihi Wasallam) ya ce:

الْحَدِيثُ: «عَلَيْكَ بِالصِّدْقِ، فَإِنَّ الصِّدْقَ يَهْدِي إِلَى الْبِرِّ، وَإِنَّ الْبِرَّ يَهْدِي إِلَى الْجَنَّةِ»

Fassarar Hausa: “Ka yi riƙo da gaskiya, domin gaskiya tana shiryarwa zuwa ga nagarta, kuma nagarta tana shiryarwa zuwa ga Aljanna.” (Sahih al-Bukhari, 6094; Sahih Muslim, 2607)

Mataki Na Uku: Neman Yarjejeniya da Iyaye

Idan iyayen sun amince da zabensa, to Alhamdulillahi, wannan ita ce mafita mafi sauƙi. Amma idan sun ƙi, sai ya yi ƙoƙari ya lallashinsu da hikima, ya nuna musu cewa yana son waccan matar ne domin addininta da halayenta, kuma yana jin cewa za ta zama abokiyar rayuwa mai kyau a gare shi.

Yana da kyau ya nemi taimakon wasu daga cikin dangi ko malamai da za su iya yin sulhu tsakaninsa da iyayensa. Hakanan, yana iya nuna wa iyayensa cewa yana shirye ya auri waccan matar, kuma idan suna so ya auri wata kuma, zai iya auri biyu idan ya iya yin adalci.

Mataki Na Huɗu: Aura Su Duka Biyu Idan Mai Ikon Yinsa Ne

Wata mafita da malamai suka ba da ita ita ce, idan saurayin yana da ikon yin adalci a tsakanin mata biyu (ko fiye), kuma yana da damar ciyar da su da kuma biya musu haƙƙoƙinsu, to yana iya auren su duka biyu. Wannan ya dogara ne a kan ikon Allah wanda Ya halatta auren fiye da ɗaya:

الآيَةُ: ﴿فَانكِحُوا مَا طَابَ لَكُم مِّنَ النِّسَاءِ مَثْنَىٰ وَثُلَاثَ وَرُبَاعَ ۖ فَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تَعْدِلُوا فَوَاحِدَةً﴾

Fassarar Hausa: “Ku auri abin da ya ji daɗi gare ku daga mata, biyu-biyu, uku-uku, huɗu-huɗu. To, idan kun ji tsoron kada ku yi ãdalci, to (ku auri) ɗaya kawai.” (Surat An-Nisa’, 4:3)

Idan ya zaɓi wannan hanya, ya kamata ya yi hakan ne da sanin iyayensa da kuma yardar dukkan bangarorin, kuma ya tabbatar cewa zai iya yin adalci tsakaninsu. Idan kuma bai iya ba, to ya kamata ya zaɓi ɗaya daga cikinsu.

Mataki Na Biyar: Idan Babu Mafita Sai Ya Bar Wata Domin Iyaye

A wasu lokuta, iyaye na iya ƙi sosai, kuma duk ƙoƙarin da aka yi bai yi tasiri ba. A irin wannan yanayin, dole ne saurayin ya auna abubuwa. Iyaye suna da matsayi mai girma a Musulunci, kuma biyayya gare su wajibi ce a cikin abubuwan da ba su saba wa addini ba. Manzon Allah (Sallallahu Alaihi Wasallam) ya ce:

الْحَدِيثُ: «رِضَا اللَّهِ فِي رِضَا الْوَالِدَيْنِ، وَسَخَطُ اللَّهِ فِي سَخَطِ الْوَالِدَيْنِ»

Fassarar Hausa: “Ridardar Allah tana cikin ridardar iyaye biyu, kuma fushin Allah yana cikin fushin iyaye biyu.” (Sunan At-Tirmidhi, 1899; Al-Albani ya inganta shi)

Idan saurayin ya ga cewa iyayensa ba za su yarda ba, kuma ya yi iya ƙoƙarinsa wajen lallashinsu, amma har yanzu sun nace, to ya kamata ya nemi shawarar malamai da masana domin su yi sulhu. Idan kuma aka tabbatar cewa babu wata mafita, to a wasu lokuta ya fi kyau ya bar waccan matar don girmama iyayensa, yana mai tabbatar da cewa ya cika mata alkawarin da ya yi ta hanyar neman gafarar ta, kuma idan ya samu wata dama ta taimaka mata ko neman wanda zai aure ta, ya yi.

Sai dai ya kamata a lura cewa wannan ba zance ne mai sauƙi ba, domin ya ƙunshi ɓata alkawari da jawo wa wata matar lahani. Don haka, ba a ɗaukar wannan mataki sai bayan an gama duk hanyoyin sulhu.

Kalmomi Ga Wanda Aka Yi Wa Alkawari

A ƙarshe, muna da wasu kalmomi ga waccan matar da aka yi wa alkawari sannan aka sāka mata. Ya kamata ta san cewa Allah ne Mai cika alkawari kuma Shi ne Mafi Adalci. Idan wannan saurayin ya sāka mata, to Allah na iya musanya mata abin da ya fi, kuma wannan na iya zama alheri a gare ta ta hanyar da ba ta sani ba.

Allah (Subhanahu Wa Ta’ala) ya ce:

الآيَةُ: ﴿وَعَسَىٰ أَن تَكْرَهُوا شَيْئًا وَهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ ۖ وَعَسَىٰ أَن تُحِبُّوا شَيْئًا وَهُوَ شَرٌّ لَّكُمْ ۗ وَاللَّهُ يَعْلَمُ وَأَنتُمْ لَا تَعْلَمُونَ﴾

Fassarar Hausa: “Kuma akwai yiwuwa ku ƙi wani abu alhãli kuwa shĩ ne mafi alhẽri a gare ku, kuma akwai yiwuwa ku so wani abu alhãli kuwa shĩ ne sharri a gare ku. Kuma Allah Yã sani, kuma kũ ba ku sani ba.” (Surat Al-Baqarah, 2:216)

Ta kamata ta dogara ga Allah, ta nemi Ya shirya mata abin da yake da alheri, kuma ta tuna cewa Allah bai taɓa barin wanda ya dogara gare Shi ba.

Kammalawa

A takaice dai, wannan matsala na buƙatar hikima da juriya da kuma bin hanyoyin shari’a. Mafi kyawun mafita shi ne saurayin ya bayyana gaskiya ga iyayensa, ya nemi yardarsu a kan auren waccan matar da yake so. Idan sun ƙi, sai ya nemi taimakon wasu domin sulhu. Idan kuma ba a samu sulhu ba, kuma yana da ikon auren biyu, yana iya auren su duka idan zai iya yin adalci. Idan kuma bai iya ba, sai ya yi zaɓi a tsakanin yardar iyayensa da kuma cika alkawari, yana mai neman shawarar malamai da masana.

Duk da haka, babban abin da ake buƙata shi ne a guji irin waɗannan matsaloli tun farko, ta hanyar bin hanyoyin shari’a wajen neman aure, ba ta hanyar soyayyar sirri da alkawuran da ba su da tushe a cikin shari’a. Idan saurayi yana son wata mace, to ya kamata ya je gidan iyayensa ya nemi aurensu a fili, ba tare da ɓoye ba, kafin ya shiga cikin alaƙar da ba ta dace ba.

Muna roƙon Allah Ya shirya mana al’amuranmu, Ya saukaka mana mafita, Ya ba mu ikon bin Sunnar Annabi Muhammadu (Sallallahu Alaihi Wasallam) a dukkan al’amuranmu, kuma Ya tsare mu daga munafunci da karya alkawari.

Wallahu A’alam (Allah ne Mafi sani).

𝐖𝐇𝐀𝐓𝐒𝐀𝐏𝐏👇

https://chat.whatsapp.com/JoWs3feDfdyGE9yBsa1RSC

𝐓𝐄𝐋𝐄𝐆𝐑𝐀𝐌👇

https://t.me/TambayoyiDaAmsoshi

𝐅𝐀𝐂𝐄𝐁𝐎𝐎𝐊👇

Https://www.facebook.com/groups/336629807654177

ﺳُﺒﺤَﺎﻧَﻚَ ﺍﻟﻠَّﻬُﻢَّ ﻭَﺑِﺤَﻤْﺪِﻙَ ﺃﺷْﻬَﺪُ ﺃﻥ ﻟَﺎ ﺇِﻟَﻪَ ﺇِﻻَّ ﺃﻧْﺖَ ﺃﺳْﺘَﻐْﻔِﺮُﻙَ ﻭﺃَﺗُﻮﺏُ ﺇِﻟَﻴْﻚ

**************************

Wannan ɗaya ne daga cikin fatahowin Musulunci da aka gina su kan Ƙur’ani da Hadisan Manzon Allah (SAW) waɗanda ake samu a shafukan Tambayoyi da Amsoshi na Sheik Malam Khamis Yusuf a Facebook, Telegram, da WhatsApp. Za ku iya bibiyar shafukansa domin karanta ƙarin fatawowi.