Tambaya
Assalamu alaikum malam. Dan shawarar ka nake so. Idan ina jinin al'ada kuma ina shan wahala, mene ne ya kamata na yi?
Amsa
Wa Alaikumus Salam warahmatullahi
wabarakatuh.
Alhamdu lillah, 'yar'uwa mun
godewa Allah. Tambayarki tana daga cikin muhimman batutuwan da suka shafi
lafiyar mata a lokacin haila (jinin al'ada). Yawancin mata suna fuskantar ciwo
mai tsanani da wahala a wannan lokaci, wanda ake kira "dysmenorrhea"
a kimiyyar zamani. Amma babu damuwa, akwai magunguna masu sauƙi da
malamai da likitocin gargajiya suka ba da shawara, kuma za mu taimake ki da
hikima da addu'a.
1. Fahimtar Ciwon Haila a
Musulunci
Ciwon haila ya kasance yana damun
mata tun zamanin Annabawa. Manzon Allah (Sallallahu Alaihi Wasallam) ya san
cewa mata suna shan wahala a wannan lokaci, kuma bai hana su neman magani ba. Aƙida
muhimmin abu shine: Neman magani ba ya sabawa da kaddarar Allah. Annabi
(Sallallahu Alaihi Wasallam) ya ce:
الْحَدِيثُ: «لِكُلِّ دَاءٍ دَوَاءٌ، فَإِذَا
أُصِيبَ دَوَاءُ الدَّاءِ بَرَأَ بِإِذْنِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ»
Fassarar Hausa: "Kowace cuta
tana da maganinta. Idan aka sami maganin cutar, to za a warke da izinin
Allah." (Sahih Muslim, 2204)
Saboda haka, ki nemi magani, kuma
ki dogara ga Allah.
2. Magungunan Gargajiya Da Aka
Ambata
Ga bayani dalla-dalla game da
magungunan da aka ambata a cikin amsar, tare da yadda za a yi amfani da su:
Magani Na Farko: Citta (Ginger) +
Kanunfari (Cloves) + Zuma (Honey)
Yadda ake haɗawa:
• Ki yanka ko
ki marka 'yar citta (kimanin inci 1 ko 2).
• Ki ƙara
kanunfari kaɗan
(tsakanin 3 zuwa 5).
• Ki tafasa
su a cikin ruwa na mintuna 10 zuwa 15.
• Ki tace
ruwan.
• Ki saka
zuma kaɗan (cokali ɗaya) don ɗanɗano da fa'ida.
Yadda ake sha:
• Ki sha
dumi, sau biyu a rana (safiya da yamma).
Amfaninsa:
• Citta na
rage ciwon mara da kumburi.
• Kanunfari
na maganin ciwon ciki da kuma taimakawa wajen kawar da ƙwayoyin cuta.
• Zuma tana
da sinadarai masu magani, kuma Allah Ya ambace ta a Alƙur'ani:
الآيَةُ: ﴿فِيهِ شِفَاءٌ لِلنَّاسِ﴾
"A cikinsa akwai magani ga
mutane." (Surat An-Nahl, 16:69)
Shaida daga Sunnah: Manzon Allah
(Sallallahu Alaihi Wasallam) ya kasance yana shan ruwan zuma da ruwa mai dumi,
kuma ya ba da shawarar zuma ga marasa lafiya.
Magani Na Biyu: Hulba
(Fenugreek)
Yadda ake haɗawa:
• Ki jika
'yar hulba a cikin ruwa na sa'o'i kaɗan
(3-4) ko ki tafasa ta cikin ruwa na mintuna 5-10.
• Ki tace
ruwan.
Yadda ake sha:
• Ki sha
lokacin da ciwon ya tashi, ko kuma ki sha safe da yamma.
Amfaninsa:
• Hulba tana
taimakawa wajen rage radadin ciki sosai.
• Tana sauƙaƙa
fitowar jinin haila, kuma tana taimakawa wajen daidaita tsarin haila.
Hulba magani ne na gargajiya da
aka sani a ƙasashen
Larabawa da Indiya da Hausa. Kimiyyar zamani ta tabbatar da cewa hulba na ɗauke da sinadaran
"diosgenin" wanda ke kwaikwayon estrogen a jiki, yana taimakawa wajen
rage ciwo.
Magani Na Uku: Shafan Man
Zaitun Ko Man Habbatus Saudah
Yadda ake haɗawa:
• Ki ɗauki man zaitun (olive oil)
ko man Habbatus Saudah (black seed oil).
• Ki shafa a ƙasan
ciki (wurin da ciwo yake).
• Ki yi tausa
a hankali da yatsun hannu.
Amfaninsa:
• Man zaitun
yana sassauta tsokoki da rage kumburi.
• Man
Habbatus Saudah yana da fa'idoji masu yawa. Manzon Allah (Sallallahu Alaihi
Wasallam) ya ce game da Habbatus Saudah:
الْحَدِيثُ: «إِنَّ هَذِهِ الْحَبَّةَ السَّوْدَاءَ
شِفَاءٌ مِنْ كُلِّ دَاءٍ إِلَّا السَّامَ»
"Lalle wannan ƙwaya
mai baƙi
(Habbatus Saudah) magani ce ga kowane cuta, sai dai mutuwa." (Sahih
al-Bukhari, 5687; Sahih Muslim, 2215)
Yadda ake tausa: Ki sanya ɗan man a hannunki, ki shafa
a ƙasan
ciki, ki dinga tausa da hannu a madauwari (circular motion) a hankali na
mintuna 5-10. Wannan zai taimaka wa tsokoki su huta.
Magani Na Huɗu: Ruwan Zãfi Da Gishiri Kaɗan
Yadda ake haɗawa:
• Ki ɗora ruwa mai dumi (ba ruwan
zãfi ba har ya ƙuna).
• Ki saka ɗan gishiri kaɗan sosai (kimanin cokali
rabi).
• Ki sha a
hankali.
Amfaninsa:
• Ruwan zãfi
da gishiri yana taimakawa wajen rage matsin ciki (muscle cramps).
• Yana sa
jiki ya ji sauƙi, kuma yana kawar da iskar gas da ke haifar da kumburi.
Muhimmin gargadi: Kar ki sha
ruwan gishiri mai yawa, domin yana iya haifar da bugun jini. Kadan kawai.
3. Wasu Hanyoyi Masu Sauƙi Na
Gargajiya Da Za a Iya Yi
Banda magungunan da aka ambata,
akwai wasu hanyoyi da za su iya taimakawa:
• Shan ruwa
mai yawa – Ruwa yana taimakawa wajen rage ciwon kai da taurin jiki.
• Dora ruwan
zãfi a ciki – Ki sanya kwalba mai ɗauke
da ruwan zãfi (hot water bottle) a kan ciki. Zafi yana sassauta tsokoki.
• Hutu da
yawa – Kar ki tayar da jiki da aiki mai yawa a lokacin da kike jin ciwo. Manzon
Allah (Sallallahu Alaihi Wasallam) ya ba da uzuri ga mata a lokacin haila su
rage ibada da ayyuka masu nauyi.
• Cin abinci
mai kyau – Abinci mai ɗauke
da magnesium da calcium (kamar ganyen kuka, alayyahu, da madara) na taimakawa
wajen rage ciwo.
• Kwanciya da
kyau – Kwanciya a gefe (na hagu ko dama) tare da ɗan
durƙusa
gwiwoyi na rage nauyi akan ciki.
4. Lokacin Da Ya Kamata A Je
Asibiti
'Yar'uwa, idan ciwon ya yi
tsanani sosai, ko ya hana ki yin ayyukanki na yau da kullun (kamar sallah ta
jinkirta ko rashin iya tafiya), to ya kamata ki je asibiti domin a duba. Wani
lokaci ciwo mai tsanani na haila yana iya zama alamar wata matsala kamar:
• Endometriosis
(wato ƙwayar
mahaifa ta fita wajen da bai kamata ba).
• Fibroids
(kumburi a cikin mahaifa).
• Pelvic
Inflammatory Disease (ciwon ƙananan ciki).
Ba wai don a tsorata ki ba, amma
don ki san lafiyarki. Kar ki yi watsi da ciwo da yake tafe kowane wata.
5. Abubuwan Da A Ka Kiyam
Malamai A Musulunci
• Kar ki sha
maganin kashe radadi (painkiller) da yawa ba tare da izinin likita ba. Wasu
suna cutar da hanta.
• Kar ki yi
amfani da magungunan da suka haɗa
da abubuwa masu guba (masu sa maye ko masu cutar da jiki).
• Kar ki sa
rai da sihiri ko kiran aljanu domin neman magani. Wannan shirka ce. Ki dogara
ga Allah kawai, ki kuma yi amfani da magungunan halal.
• Idan kina
cikin al'ada, kar ki yi sallah ko azumi. Ki yarda da hukuncin Allah. Wannan ba
laifi ba ne, balle wahala.
Allah (Subhanahu Wa Ta'ala) Ya
ce:
الآيَةُ: ﴿لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا
وُسْعَهَا﴾
"Allah baya tursasa wa rai
abin da bai iya ba." (Surat Al-Baqarah, 2:286)
Wannan yana nufin cewa Allah bai
sanya muku wannan ciwo don ya azabtar da ku ba, amma don ya gwada ku. Ki yi haƙuri,
ki sami lada.
6. Addu'o'in Da Za a Riƙa Yi A
Lokacin Ciwo
Addu'a ita ce makamin mumini. Ki
yawaita faɗin wannan
addu'ar lokacin da kike jin ciwo:
الدُّعَاءُ: «اللَّهُمَّ رَبَّ النَّاسِ، أَذْهِبِ
الْبَأْسَ، اشْفِ أَنْتَ الشَّافِي، لَا شِفَاءَ إِلَّا شِفَاؤُكَ، شِفَاءً لَا يُغَادِرُ
سَقَمًا»
Fassarar Hausa: "Ya Allah,
Ubangijin mutane! Ka kawar da cutar. Ka warkar, Kai ne Mai warkarwa. Babu
magani sai maganinKa. Maganin da ba ya barin wata cuta." (Sahih
al-Bukhari, 5742; Sahih Muslim, 2191)
Haka kuma, ki yawaita faɗin:
الدُّعَاءُ: «حَسْبِيَ اللَّهُ لَا إِلَٰهَ
إِلَّا هُوَ، عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ»
Fassarar Hausa: "Allah Ya
ishe ni. Babu abin bautawa da gaskiya face Shi. A gare Shi na dogara. Kuma Shi
ne Ubangijin Al'arshi mai girma."
Wannan addu'ar nan za ta hutar da
zuciya, kuma tana sa mutum ya sami sauƙi.
7. Kammalawa
'Yar'uwa, wadannan magunguna da
hanyoyin za su taimaka miki wajen rage ciwon haila, in sha Allah. Ki gwada su,
ki bi yadda aka tsara. Idan wani magani bai yi miki ba, ki gwada wani. Kuma ki
tuna cewa: CIWON HAILA BA YA DAWAMA. Bayan kwanaki 3-4, zai shuɗe.
Amma mafi muhimmanci duka shine:
KI YI HAƄURI.
Allah yana so ya gwada imaninki. Manzon Allah (Sallallahu Alaihi Wasallam) ya
ce:
الْحَدِيثُ: «مَا يُصِيبُ الْمُسْلِمَ مِنْ
نَصَبٍ وَلَا وَصَبٍ وَلَا هَمٍّ وَلَا حُزْنٍ وَلَا أَذًى وَلَا غَمٍّ حَتَّى الشَّوْكَةِ
يُشَاكُهَا، إِلَّا كَفَّرَ اللَّهُ بِهَا مِنْ خَطَايَاهُ»
Fassarar Hausa: "Babu wani
abu da ya same Musulmi na gajiya, ko ciwo, ko damuwa, ko baƙin
ciki, ko cutarwa, ko wata wahala, har ma da ƙyamar da ta soke shi, sai dai Allah ya
kawar da wasu zunubansa saboda ita." (Sahih al-Bukhari, 5641; Sahih
Muslim, 2573)
Wannan yana nuna cewa ko da ciwon
haila yana share zunubbai. Ki yi farin ciki da wannan bishara.
Allah Ya ba ki lafiya, Ya kawar
da miki duk wata wahala, kuma Ya sanya miki maganin da zai sauƙaƙa
miki. Ameen.
اللَّهُمَّ اشْفِ كُلَّ مَرِيضَةٍ، وَارْحَمْ
كُلَّ ضَعِيفَةٍ، وَاجْبُرْ كُلَّ مَكْسُورَةٍ
"Ya Allah! Ka warkar da
kowace marar lafiya, ka ji tausayin kowace mai rauni, kuma ka taimaki kowace
mai matsala."
والله أعلم (Wallahu A'alam – Allah ne Mafi sani).
WALLAHU A'ALAM.
https://t.me/TambayaDaAnsa
𝐖𝐇𝐀𝐓𝐒𝐀𝐏𝐏👇
https://whatsapp.com/channel/0029VaA8YpB42DcZdoRuCj3G
𝐅𝐀𝐂𝐄𝐁𝐎𝐎𝐊👇
Https://www.facebook.com/groups/336629807654177
**************************
Wannan ɗaya ne daga cikin fatahowin Musulunci da aka gina su kan Ƙur’ani da Hadisan Manzon Allah (SAW) waɗanda ake samu a shafukan Tambayoyi da Amsoshi na Sheik Malam Khamis Yusuf a Facebook, Telegram, da WhatsApp. Za ku iya bibiyar shafukansa domin karanta ƙarin fatawowi.

0 Comments
ENGLISH: You are warmly invited to share your comments or ask questions regarding this post or related topics of interest. Your feedback serves as evidence of your appreciation for our hard work and ongoing efforts to sustain this extensive and informative blog. We value your input and engagement.
HAUSA: Kuna iya rubuto mana tsokaci ko tambayoyi a ƙasa. Tsokacinku game da abubuwan da muke ɗorawa shi zai tabbatar mana cewa mutane suna amfana da wannan ƙoƙari da muke yi na tattaro muku ɗimbin ilimummuka a wannan kafar intanet.